Czy wysokość mandatów ma jakiś wpływ na liczbę wypadków?

W niektórych krajach niskie mandaty idą w parze z… niskim wskaźnikiem wypadkowości.
Firma carVertical zajmująca się danymi dotyczącymi pojazdów przeprowadziła badania w 23 krajach, w tym w Polsce, aby sprawdzić, czy istnieje jakaś zależność pomiędzy wysokością mandatów a wskaźnikiem uszkodzeń pojazdów. Możliwe, że takie korelacje zachodzą, ale nie są one tak oczywiste jak się wydaje.
Analiza danych ujawniła, że w krajach skandynawskich, w których mandaty są ekstremalnie wysokie wskaźnik uszkodzeń pojazdów jest niewielki. Ale w krajach, w których mandaty są niższe… reguły nie ma. W niektórych, np. w Niemczech, jest on niższy, w niektórych – np. w Polsce jest on wyższy. Możliwe, że ważną rolę odgrywa również kultura jazdy.
Z ogólnoeuropejskiego punktu widzenia, w Polsce nie mamy najwyższych mandatów za przekroczenie prędkości. Na przykład przekroczenie prędkości o 15 km/h w Polsce wiąże się z mandatem w wysokości 24 euro (100 zł). Biorąc pod uwagę średnią miesięczną pensję w kraju wynoszącą 1504,02 euro (6264,47 zł), mandat ten stanowi zaledwie 1,6 proc. miesięcznego dochodu. W badaniu przeprowadzonym przez carVertical, Polska zajmuje 22. miejsce pod względem udziału średnich dochodów kierowców przeznaczonych na opłacenie mandatów za przekroczenie prędkości.
Według indeksu przejrzystości rynku samochodów używanych, 62,1 proc. samochodów w Polsce ma w swojej historii odnotowane jakieś uszkodzenie. Jest to najwyższy odsetek spośród wszystkich krajów objętych badaniem.
„Mandaty za przekroczenie prędkości w Europie o maksymalnie 15 km/h mogą wynosić od 10 do ponad 200 euro. Choć w krajach z wyższymi mandatami raporty odnotowują mniej uszkodzonych pojazdów, wydaje się, że istotną rolę odgrywa tam także większa kultura jazdy. Tolerancja kierowców wobec naruszeń przepisów ruchu drogowego różni się znacznie w poszczególnych krajach Europy”. – uważa Matas Buzelis, ekspert rynku motoryzacyjnego w carVertical.
Polski przypadek niczego nie dowodzi. Okazuje się, że w innych krajach, w których mandaty również nie należą do najwyższych – wskaźniki wypadkowości są niższe.
„Niskie mandaty niekoniecznie oznaczają, że w danym kraju będzie więcej kierowców przekraczających prędkość i wypadków. Na przykład Wielka Brytania, Niemcy i Hiszpania mają umiarkowane mandaty, ale także niskie wskaźniki szkód. Świadczy to o pewnym poziomie świadomości społecznej – kiedy kierowcy rozumieją konsekwencje przekroczenia prędkości, zachowują się bardziej odpowiedzialnie.” – dodaje Matas Buzelis.
Kraje skandynawskie – najdroższe mandaty i najniższe wskaźniki
Kraje skandynawskie, Szwecja, Dania i Finlandia, nakładają stosunkowo wysokie mandaty w porównaniu do średnich dochodów i wykazują niższy odsetek uszkodzeń pojazdów. Na przykład w Danii przekroczenie prędkości o 15 km/h kosztuje 3000 koron (402 euro) – około 10 proc. średniej miesięcznej pensji. W efekcie duńscy kierowcy nie spieszą się. I to przynosi oczekiwany efekt. Według raportów tylko nieco ponad jedna piąta skontrolowanych samochodów miała uszkodzenia. Natomiast w wielu krajach Europy Środkowej i Wschodniej mandaty za przekroczenie prędkości są stosunkowo niskie, a wskaźniki uszkodzeń wyższe. Na przykład na Łotwie mandat za przekroczenie prędkości do 15 km/h wynosi 40 euro, a na Słowacji – 39 euro. Kary te stanowią około 3 proc. miesięcznych wynagrodzeń w tych krajach. Według raportów - ponad połowa wszystkich samochodów w każdym z tych krajów ma jakieś uszkodzenie na swoim koncie.
W Finlandii drobne wykroczenia związane z przekroczeniem prędkości podlegają stałym mandatom, ale poważniejsze wykroczenia, takie jak przekroczenie prędkości o ponad 20–25 km/h, skutkują karami uzależnionymi od dochodów. W systemie dziennych mandatów ostateczna kwota zależy od dochodów kierowcy, co oznacza, że zamożniejsi sprawcy mogą zapłacić tysiące za to samo wykroczenie. Innym krajem w Europie, który stosuje podobny system, jest Szwajcaria.
Kilka lat temu głośno było o milionerze z Finlandii, który otrzymał mandat w wysokości 121 000 euro za przekroczenie prędkości o 30 km/h.
źródło: carVertical
Zobacz podobne artykuły:
Minus na termometrze, minus na szybie
Warsztat / Porady
2026.02.12
Europejski Dzień Numeru Alarmowego 112
Bezpieczeństwo
2026.02.11
Coraz więcej rowerzystów porusza się po polskich drogach
Wiadomości / Gorące tematy
2026.02.09
Czy Polacy podrywają na brykę?
Wiadomości / Ciekawostki
2026.02.14
„Super Siódemka” Mistrzostw Europy 2026
Wiadomości / Moto sport
2026.02.12
Minus na termometrze, minus na szybie
Warsztat / Porady
2026.02.12